QUÂN SỰ

Vì sao Israel nên mừng vì Mỹ bán F-35 cho UAE?

ĐẤT VIỆT   21/09/2020 • 08:45

Tiến sĩ Amin Tarzi của Đại học Thủy quân lục chiến Hoa Kỳ đã giải thích lợi ích chiến lược đối với Mỹ và Israel .

Israel và UAE bình thường hóa quan hệ

Tiến sĩ Amin Tarzi là Giám đốc Nghiên cứu Trung Đông tại Học viện Thủy quân lục chiến Hoa Kỳ mới đây đã có bài viết xoay quan mối quan hệ giữa Israel với thế giới Ả rập, trong mục Báo cáo viễn cảnh của Trung tâm BESA số 1.753, ngày 18 tháng 9 năm 2020.

Theo ông, việc chính thức bình thường hóa quan hệ giữa Israel và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) là một thắng lợi hiếm hoi cho chiến lược quân sự và chính trị tổng thể của Hoa Kỳ ở Trung Đông và có ý nghĩa toàn cầu. Nếu như Israel quyết định chấp nhận một biện pháp rủi ro bằng cách hỗ trợ Mỹ bán máy bay chiến đấu F-35 cho UAE, cả hai bên đều có thể đạt được lợi ích trước mắt cũng như lâu dài.

Đối với Israel, sự mở cửa mới với các nước Ả Rập ở Vịnh Ba Tư mang lại những cơ hội chính trị, chiến lược và tài chính rất lớn.

Với trường hợp của UAE như một hình mẫu, Israel không chỉ có cơ hội thể hiện bí quyết công nghệ của mình trong việc bảo vệ các quốc gia vùng Vịnh khỏi các mối đe dọa từ Iran và các đối thủ tiềm năng khác, mà còn mở rộng các biện pháp phòng thủ xa hơn biên giới đất nước và gần hơn đối với đối thủ lớn nhất của mình.

Ngoài hợp tác trong lĩnh vực an ninh, nhiều công ty khác của Israel - từ các nhà máy khử muối cho đến các nhà máy sản xuất năng lượng hạt nhân an toàn - sẵn sàng mở rộng thị trường và tích lũy lợi ích, không chỉ về mặt kinh tế mà còn về nhận thức của công chúng về 'một Israel rất khác'.

Tuy nhiên, động thái táo bạo của UAE nhằm chính thức bình thường hóa mối quan hệ với Israel cũng đi kèm với rủi ro đáng kể.

Các tính toán ở Abu Dhabi xoay quanh các yếu tố an ninh từ các mối đe dọa xuất phát từ Iran, sự không đáng tin cậy trong cam kết của Mỹ đối với các thỏa thuận an ninh lâu dài trong khu vực và lập trường đối đầu của các chính phủ đỡ đầu cho tổ chức 'Anh em Hồi giáo' ở Qatar, Thổ Nhĩ Kỳ và Libya.

Quá trình bình thường hóa giữa Israel và UAE, được nỗ lực thực hiện trong nhiều năm qua, đã được chính thức hóa với sự trung gian của Mỹ. Yếu tố đó là một phần trong tính toán cân bằng giữa rủi ro với lợi ích của Abu Dhabi. Bằng cách làm dịu quan hệ với Israel, họ đang cố gắng củng cố hơn nữa mối quan hệ của mình với Washington.

Sau khi UAE bình thường hóa quan hệ với Israel, Mỹ đã quyết định bán F-35 cho nước này

Bán F-35 cho UAE có làm giảm 'Lợi thế cạnh tranh quân sự' Israel?

Hợp tác giữa Abu Dhabi và Jerusalem về các mối đe dọa chung có thể được tăng cường mà không cần bình thường hóa công khai, nhưng việc Hoa Kỳ làm trung gian bình thường hóa quan hệ đã mở ra một số lợi ích to lớn khiến UAE cảm thấy đáng giá, mà mối lợi trước mắt nhất trong số những lợi ích tiềm năng này là việc bán các máy bay F-35 cho Emirates.

Vấn đề này đã gây ra nhiều cuộc tranh luận, chủ yếu ở Israel, xoay quanh cam kết của Mỹ trong việc duy trì 'Lợi thế cạnh tranh quân sự' (Qualitative Military Edge-QME) của Tel Avip được Quốc hội ủy nhiệm vào năm 2008. Cam kết đó đảm bảo với Israel rằng, họ sẽ tiếp tục sở hữu công nghệ đỉnh cao và các lợi thế khác có thể để ngăn chặn các đối thủ của mình.

TIN TÀI TRỢ

Những người ở Israel phản đối việc bán F-35 cho UAE cho rằng, sự bất ổn của trật tự chính trị ở Trung Đông là lý do đủ để lo sợ về kết quả cuối cùng của việc mua bán.

Những người khác thì lại lập luận rằng, nếu UAE có được các máy bay chiến đấu tàng hình tiên tiến, Mỹ cũng sẽ rất khó tránh khỏi phải bán chúng cho một đồng minh Ả rập khác là Saudi Arabia, điều này sẽ làm xói mòn thêm QME của Israel trong khu vực.

Cả hai lập luận đều có lí của nó. Tuy nhiên, Abu Dhabi đã thực hiện bước bình thường hóa quan hệ với Jerusalem để bảo vệ hệ thống chính trị của mình khỏi các mối đe dọa từ bên trong lẫn bên ngoài.

Nếu hành động đầu tiên của quá trình hậu bình thường hóa là một chiến dịch của Israel để thuyết phục Quốc hội Mỹ hoặc chính quyền Trump hủy bỏ việc bán F-35 cho UAE, thì mối quan hệ mới chớm nở giữa Abu Dhabi và Tel Avip, cũng như giữa Abu Dhabi và Washington, sẽ bị phá hoại.

Không giống như các quốc gia láng giềng của Israel là Ai Cập và Jordan, những người mà Tel Avip đã có các thỏa thuận hòa bình bị đóng băng trong nhiều năm qua, người dân Các Tiểu vương quốc Ả rập Thống nhất dường như đang chấp nhận quyết định của chính phủ họ.

Tổng thống Mỹ Donald Trump, Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu và Ngoại trưởng UAE Sheikh Abdullah bin Zayed al-Nahyankhi ký kết Hiệp định Abraham ở Washington, DC, ngày 14 tháng 9 năm 2020

Chính phủ và người dân UAE hiện coi cả Israel và Mỹ là những đối tác đáng tin cậy. Xây dựng các liên minh dựa trên sự tín nhiệm và đáng tin cậy sẽ cung cấp cho Israel chiều sâu phòng thủ lớn hơn nhiều và sẽ tạo cơ hội cho Mỹ ngăn chặn sự tiếp cận thêm của Nga và Trung Quốc trong khu vực này, trong khi vẫn giảm nhẹ sự can dự của Washington vào Trung Đông.

Israel đang thay đổi sách lược ?

Đối với Saudi Arabia, với tư cách là những nhà lãnh đạo của thế giới Hồi giáo, từ trước đến nay, họ đã coi việc giải quyết vấn đề Palestine là điều kiện tiên quyết để bình thường hóa quan hệ với Israel. Thế nhưng đó chỉ là những vấn đề công khai chính thức.

Với nhiều báo cáo về sự hợp tác bí mật giữa các chính quyền Tel Avip và Riyadh, nếu Israel gây áp lực buộc Washington rút quyết định bán F35 cho UAE, điều đó sẽ gửi thông điệp không lấy gì làm vui vẻ tới Saudi và điều này rõ ràng sẽ làm giảm sự tin cậy giữa hai bên.

Điều quan trọng cần lưu ý là QME của Israel không chỉ là những chiếc máy bay F-35. Thông qua mối quan hệ với Mỹ và của riêng mình, Israel có những lợi thế quân sự về mặt chiến thuật so với các đối thủ tiềm tàng, và những lợi thế này cần được duy trì.

Thế nhưng, lợi thế về vũ khí chỉ đảm bảo giành chiến thắng khi đã xảy ra chiến tranh, còn nếu có thể không sử dụng chúng mà vẫn bảo đảm được chủ quyền đất nước, đó mới là điều tốt nhất. Nếu đặt cạnh yếu tố này, 'Lợi thế Cạnh tranh Quân sự' rõ ràng là không còn cần thiết nữa và có vể như Israel đang bắt đầu những bước đi này.

Chiến lược tổng thể của Tel Avip sẽ là 'thay đổi những kẻ thù hiện nay và đối thủ tiềm ẩn thành 'những kẻ có thể chơi được'', chứ không nhất thiết phải là bình thường hóa hoàn toàn quan hệ với các quốc gia trong khu vực. Để đạt được điều đó, một số rủi ro nhỏ sẽ được tất cả các bên liên quan chấp nhận.

Hơn nữa, nếu Mỹ không cung cấp F-35 cho UAE hoặc cho Saudi Arabia, các đối thủ hàng đầu của Mỹ và các đồng minh châu Âu đều có thể tham gia. Nếu như Trung Quốc hoặc Nga chiến thắng trong cuộc cạnh tranh này, họ sẽ làm suy yếu cả Mỹ và Israel.

Theo Thiên Nam/Đất Việt Link Gốc:           Copy Link
http://baodatviet.vn/quoc-phong/binh-luan-quan-su/vi-sao-israel-nen-mung-vi-my-ban-f-35-cho-uae-3419248/

Thích

Tags: Mỹ bán F-35 cho UAE | Israel bình thường hóa quan hệ với UAE | chiến tranh Israel-Ả rập | lợi thế cạnh tranh quân sự Israel

MỚI NHẤT

goto top